Hoşgeldiniz : Misafir
En son ziyaretiniz :
Mesaj Sayınız : 0

 
AnasayfaAnasayfa  TakvimTakvim  SSSSSS  AramaArama  Üye ListesiÜye Listesi  Kullanıcı GruplarıKullanıcı Grupları  Kayıt OlKayıt Ol  Giriş yapGiriş yap  

Paylaş | 
 

 >> Dilimizde yanlış kullanılan kelimeler <<

Önceki başlık Sonraki başlık Aşağa gitmek 
YazarMesaj
By_MarCeLo
Administrator
Administrator
avatar

Kayıt tarihi : 01/04/10
Mesaj Sayısı : 244
Aldığı Teşekkürler : 0
Yaş : 25
Nerden : Elazığ

MesajKonu: >> Dilimizde yanlış kullanılan kelimeler <<   C.tesi Nis. 10, 2010 4:45 pm

>>
Dilimizde yanlış kullanılan kelimeler <<




“Efendim,
dilimizde kelimelerin yalnış kullanılmından nasıl muzdaribim anlatamam.
Ama sanıyorum yanlız bana veriyor bu ızdırabı, çünki görüyorum ki
benden başka takan yok. Özellikle dilimizde mevcut canım kelimelerin
yerine yabancı dilde tekamül edenleri kullanmak modası aldı başını
gidiyor. Saymaya kalksak rakkamlar yetmez. Durum tehammül edilemez bir
hal aldı. Dilmizin tekabülü ve akibeti ve olacak çok merak ediyorum.
İşte bugünki yazımı bu münhal üzre yazmak isterim.”





Yukarıdaki yazıyı okuyup da “hay ben senin
Türkçene..” diyenlere öncelikle teşekkür ederim. Yukarıdaki yazıyı
okuyup da bir şey demeyenlere ise teessüf…


Evet bu yazı, dilimize sıklıkla yanlış kullanılan kelimeler üzerine
olacak. Ve ilk paragraf da bu yanlış kullanımlarla dolu. Bir sürü kelime
yanlış yazılmış ya da yanlış şekilde/yerde kullanılmış. Sizden rica
etsem bir daha okuyup “kelime hatalarını” bulmaya çalışır mısınız ?

Ben ricamı kırmayıp tekrar ve daha dikkatli okuduğunuzu varsayarak, ufak
ufak anlatmaya başlayayım; aklım erdiği, dilim döndüğünce...

İlk düzeltmem biraz tekerleme şeklinde olsun istedim : Yanlış
kelimesinin yalnış şeklinde yazımı yanlıştır. Karışıklığa mahal vermemek
için bir daha söylüyorum, kelimenin doğrusu : YANLIŞ

Bu arada “mahal vermemek” yerine, “neden olmamak” deseydim
daha da güzel olurdu değil mi…

Yukarıdaki paragrafta yanlız olarak yazdığım kelimenin doğrusu ise YALNIZ

Gelelim “ıstırap – mustarip” ikilisine.
Izdırap, ıztırap, ızdırab vb. bir sürü yanlış yazımı ve söylenişi var bu
kelimenin. E buna bağlı olarak da “ıstırap çeken” anlamındaki muzdarip,
muzdarib vb. kelimesi de muhtelif şekillerde kullanılıyor. Doğruları ISTIRAP ve MUSTARİP.

Çünki yazmışım doğrusu ÇÜNKÜ olacak, elimi eşek arısı sokacak. ( Yaygın
kullanılanın aksine eşşek değil de EŞEK. Ş
sayısı sinirle söylendiği zaman, asabiyetle doğru orantılı olarak
artabilir.)

Bir de bu tekamül – tekabül olayı var.
Nedense bu kelimeleri kullanmak arzusuyla yanıp tutuşan ama hem yanlış
yerde hem de yanlış söyleyişle kullanan br sürü kişi var. Hemen bakalım
hangisi ne demekmiş :

TEKÂMÜL :
İkinci hecedeki a ince ve uzun olarak okunur. “Olgunlaşmak ve gelişmek”
anlamındadır.

TEKABÜL : İkinci
hecedeki a kalın ve uzun okunur. “Karşılama, karşılık olma”
anlamındadır.

Yukarıdaki hatalı kullanımlarına gelecek olursak :

“…kelimelerin yerine, yabancı dile tekabül edenleri kullanmak…” ve
“Dilmizin tekâmülü ve akıbeti….” olmalıydı.

Bu arada farkındaysanız AKIBET de yanlış yazılmış. Ne kadar cahilim

“Saymaya kalksak rakkamlar yetmez.” cümlesi ise adamı astıracak bir
cümle. Öncelikle doğru kelime RAKAM
olmalıydı. Diğer bir hata ise sayma işinin sayılarla yapılması,
rakamlarla değil.

Aklınıza takılırsa diye yazıyorum ( benim takıldı çünkü) : “Yazmaya
kalksam harfler yetmez.” ile “Yazmaya kalksam kelimeler yetmez.”
arasında bence çok fark var. Ve ikincisi edebi olarak da mantıksal
olarak da daha güzel. ( “cuk orutuyor” da derler)

Bakalım başka neler yumurtlamışım. “Bugünki” yazmışım;
elim kırılsın BUGÜNKÜ olacak. Tehammül kadar başıma taş düşsün, doğrusu TAHAMMÜL olacak. “Münhal
üzre”
bir yazı yazmışım, beni o kalemin yapıldığı ağaçla dövseniz
bile az.

Münhal kelimesi “boş, açık müsait ( kadro, yer, durum)” anlamındadır.
Kullanılması gereken doğru kelimeler “MİNVAL
ÜZERİNE”
olmalıydı. Minval ise “yol, biçim, tarz” anlamındadır.
Tabi buna da ne gerek var, “bu konuyla ilgili” yazsana be adam herkes
anlasın.

Paragrafta bilinçli olarak yaptığım yanlışlar bu kadardı. Bilmeden
yaptıklarımı ise bulmak size kalsın

Burada yeri gelmişken ( gelmedi aslında ben getirdim, siz de geldiniz )
bir kaç kelimeden daha bahsedeceğim.

“Şarz
etmek”
diye bir ifade aslında yok biliyor musunuz ! En sık
yanlış kullanılan kelimeler sıralamasında birinciliği daha yılarca başka
hiçbir kelimeye kaptırmayacağından emin olduğum, neredeyse herkesin
kullandığı ve oysa benim telaffuz etmekte bile zorlandığım sarz
kelimesinin doğrusu ŞARJ. Eller telefonunu
şarj ederken, biz daha hala şarz edersek onlar aya giderken biz şehir
içinde kaybolmaya devam ederiz.

Ne diyorduk ?

Bir de bu cami kelimesi var. “Camisi”
yerine sıklıkla camii hatta camiî yazılması yetmiyormuş gibi bazen cami
yerine bile camiî kullanılıyor. Kelimenin doğrusu CAMİ.
Ama sonuna getirilen –i takısı konusunda TDK bile –i ( camii) ve –si (
camisi) takılarını birlikte veriyor.

Geçenlerde kaparo sözcüğüne takıldım. TDK’nın evimdeki sözlüğünde ( 8.
Baskı) kelime “kaparo” olarak veilmiş ama
internet sitesinde “kaporo” olarak geçiyor. Genellikle “kapora” olarak kullanımı da yaygın. Diğer
sözlüklerle ve etimolojisine de bakında KAPARO
oy birliği ile önde. TDK’ye konuyla ilgili bir mesaj da yazdım ama
henüz ses sadâ çıkmadı.

Bu arada kelimenin doğrusu “sadâ” değil SEDÂ

Son olarak askere gidenlere dilenen şeye ilgili birkaç şey söylemek
istiyorum. Hadi kendinizi sınayın bakalım : TESKERE
mi TEZKERE mi dilersiniz ?

“Hayırlı teskereler canım kardeşim.” mi yoksa “Hayırlı tezkereler olsun
ağabey.” mi ?

Eğer “teskere” dilediyseniz ve karşı taraf “sana olsun o teskere, hıyar
herif” derse sakın kızmayın. Çünkü siz ona “sedye” dilemiş olduğunuz.
Hani “tez vakitte vurulursun inşallah“ gibi bir şey. Dilemeniz gereken
şey ( aslında gönlünüzden geçen) TEZKERE idi.


Tabi, Allah muhtaç etmesin ama ihtiyaç olduğunda sedyeyi de tez vakitte
bulurlar umarız ki.


Eh, bu sefer ki gevezeliğim de bu kadar işte.


Bizde adettir birinin yanlışını söylerken, başka şekilde de bir sürü
yanlış yapılır. Muhtemeldir ki ben de muhtelif hatalar yapmışımdır
başkalarınınkini düzelteyim derken. Affola. Yazım hataları dışındakileri
açıklamalarıyla/kaynaklarıyla bildirirseniz hem hemen düzeltirim hem de
memnun olurum


Yazı biterayak bir şey daha eklemek isterim. Piyasada bir sürü “doğru
yazalım, doğru konuşalım” türü kitap var. Üstelik bunlarun hepsi de
gerçekten dilimize çok emek vermiş işini çok iyi bilen insanlar. Ama
bazılarında belli konularda çelişkiler görülüyor. Üstelik TDK’nin
önerdiğinden çok daha mantıklı gelen ya da daha sağlam temellere dayanan
açıklamalarla.

Ben bazen ikilemde kalıyorum. ( aslında okurken muallakta kalıyorum da
yazarken ikilemde kalıyorum ). İfadelerini sevdiğim, düzeltmelerinden
çok şey öğrendiğim, tarzını örnek aldığım bir yazarın bir açıklaması TDK
ile çelişiyor ve üstelik onunki doğru geliyor. Ne yapmak lazım ?

Şöyle düşünüyorum : “Herkes bir yazarı doğru belleyip onun
söylediklerini benimser ve kullanırsa, birlik sağlanamaz, iş iyice
çorbaya döner. O yüzden çelişkili durumlarda TDK’yi doğru kabul
ediyorum. Zira şüpheye düşen birisinin başvuracağı kaynak da büyük
ihtimalle TDK’dir.”

Peki siz TDK kısaltmasını,
nasıl okuyorsunuz ?

__________________________
By_MaRCeLO

Sayfa başına dön Aşağa gitmek
Kullanıcı profilini gör http://tolgahansayisman.forumm.biz
 
>> Dilimizde yanlış kullanılan kelimeler <<
Önceki başlık Sonraki başlık Sayfa başına dön 
1 sayfadaki 1 sayfası
 Similar topics
-
» Bazı Kolay Kelimeler ( günlük hayatta kullanılan )

Bu forumun müsaadesi var:Bu forumdaki mesajlara cevap veremezsiniz
 :: Her Telden :: Sanat & Edebiyat-
Buraya geçin: